Niniejsza strona stanowi WikiPortal dla wszystkich osób zainteresowanych dinozaurami. Ma on za zadanie ułatwić autorom i czytelnikom dostęp do najciekawszych artykułów związanych z tymi interesującymi gadami ery mezozoicznej.
Osoby zainteresowane lekturą i rozwijaniem artykułów o dinozaurach zapraszamy na strony:
Wszelkie sprawy dotyczące działalności tego portalu omawiane są na stronie jego dyskusji.
Tyranozaur (Tyrannosaurus) – rodzaj dinozaura z rodziny tyranozaurów (Tyrannosauridae). Jedynym gatunkiem z tego rodzaju, którego istnienie zostało potwierdzone i który jest zarazem jednym z najbardziej znanych dinozaurów na świecie, jest Tyrannosaurus rex (T. rex).
Tak jak inne tyranozauroidy, tyranozaur był dwunożnym mięsożercą z masywną czaszką utrzymywaną w równowadze przez długi ogon. Obecnie znane są teropody dorównujące, a nawet przewyższające wielkością tyranozaura. Jednak mierząc niemal 13 metrów długości i ważąc około 6 ton, nadal pozostaje największym znanym tyranozauroidem i jednym z największych znanych drapieżników lądowych wszech czasów.
Skamieniałości gatunku T. rex odkryto w formacjach skalnych zachodniej części Ameryki Północnej, datowanych na ostatnie trzy miliony lat okresu kredy (późny mastrycht, około 68,5–65,5 milionów lat temu). Był to jeden z ostatnich dinozaurów, nie licząc ptaków. Wymarł podczas wielkiego wymierania kredowego. Odnaleziono około 30 okazów, z czego niespełna połowa to w miarę kompletne szkielety. Udało się również odkryć niewielką ilość pozostałości tkanek miękkich zwierzęcia. Materiał kopalny okazał się wystarczający do przeprowadzenia badań dotyczących m.in. tempa wzrostu tyranozaura i jego biomechaniki. Wiele aspektów jego życia, jak zdobywanie pożywienia, fizjologia czy osiągana prędkość, pozostaje jednak przedmiotem sporów.
Artykuły ważne dla osób zainteresowanych dinozaurami:
paleontologia – geologia – tabela stratygraficzna – ewolucja – gady – zauropsydy – era mezozoiczna – wymieranie kredowe
Paleontolodzy: Robert Bakker – José Bonaparte – Barnum Brown – William Buckland – Edward Drinker Cope – Dong Zhiming – Jerzy Dzik – John Bell Hatcher – Jack Horner – Friedrich von Huene – Zofia Kielan-Jaworowska – Gideon Mantell – Othniel Charles Marsh – Hermann von Meyer – Henry Fairfield Osborn – Halszka Osmólska – John Ostrom – Karol Sabath
Czy wiesz, że...
Na poniższych stronach można śledzić ostatnie edycje artykułów związanych z dinozaurami.
Zmiany z ostatnich 24 godzin w artykułach z kategorii Dinozaury (dotyczy również podkategorii)
Lista dziesięciu ostatnio opisanych naukowo rodzajów dinozaurów:
Kategoria główna: Dinozaury
Według systematyki:
Według okresu występowania: Dinozaury triasu – Dinozaury jury – Dinozaury kredy
Według położenia geograficznego: Dinozaury Afryki – Dinozaury Ameryki Południowej – Dinozaury Ameryki Północnej – Dinozaury Australii – Dinozaury Azji – Dinozaury Europy – Dinozaury Indii i Madagaskaru
Część artykułów o dinozaurach znajduje się w stanie zalążkowym. Oto niektóre z nich:
abelizauroidy, abrozaur, alioram, ankylozaury, anserimim, argentynozaur, azendozaur, bahariazaur, bonitazaura, borogowia, cedarozaur, celurozaury, ceratozaury, chebzaur, driozaur, dryptozaur, eotyran, euhelop, europazaur, fabrozaur, fuwiangozaur, gasparinizaura, gilmorozaur, gondwanatytan, heterodontozaur, hipsylofodonty, iguanodony, itemir, karcharodontozaury, katartezaura, labokania, liaoningozaur, masospondyle, minmi, nodozaur, ornitodesm, ozraptor, pachycefalozaury (rodzina), prozaurolof, saltazaur, sarkozaur, sarkolest, sinornitoid, sinozauropteryks, sinraptor, spinozaury, tenontozaur, tetanury, tornieria, unenlagia, wulkanodon, zaurofaganaks, zauroposejdon, zaurornitolest, zuniceratops
Oto niektóre z nich: dinozaury w kulturze masowej, Malarguesaurus, Naashoibitosaurus, ortomer, Qingxiusaurus, tespezjus
| Dinozaury na Wikispecies | Dinozaury na Wikicommons |
| Katalog gatunków | Grafiki |